Veel van wat op deze website over Heerewaarden is geschreven is ontleend aan 1000 jaren Heerewaarden door G. van Tussenbroek. Het boek is helaas niet meer leverbaar.
In de geschiedenis van Heerewaarden heeft de kerk van oudsher een belangrijke rol gespeeld. Otto III van het Duitse rijk schonk in 997 Heerewaarden aan bisschop en benedictijnermonnik
Notgerus van Luik, deze ondernemende en creatieve kerkvorst, is in 985 prinsbisschop geworden, heeft misschien de aanzet gegeven tot het stichten van de eerste kerk in Heerewaarden. Of was het de tweede kerk? Want er was al een kloosterkerk uit de achtste eeuw. Dat er een kloosterkerk was kan worden afgeleid uit de twee torens, meestal karakteristiek voor een kloosterkerk. Een andere reden voor het bestaan van een klooster is dat in 1018 bisschop Balderik II van Luik Heerewaarden aandeed. Hij bevond zich in het gezelschap van Graaf Godfried I van Neder-Lotharingen, die op bevel van keizer Hendrik II met een leger moest vechten tegen Dirk III van Holland. Vanwege ziekte moest de bisschop in Heerewaarden achterblijven en dit kon alleen omdat hij in een klooster kon worden opgenomen.
Vanwege het klooster kan men de vroege bloeiperiode van de stad (1000-1150) verklaren, waardoor Heerewaarden zich kon meten met Tiel, Zaltbommel en Den Bosch. Een andere reden was de geografisch gunstige ligging tussen Maas en Waal zoals dat nu nog het geval is.
Deze (klooster)kerk had volgens sommigen kenmerken van de Ottoonse architectuur, die invloeden onderging van de Karolingische en Byzantijnse stijl. Anderen denken aan een Romaanse kerk.
Dat deze kerk twee torens had weten we door een bezoek van de beroemde schilder Albrecht Dürer aan Heerewaarden in 1520. Hij noteerde in zijn dagboek: “van daar gingen we naar Tiel (Till). Daar verlieten we de Rijn en voerden de Maas op tot Heerewaarden (Terawada), Waar de twee torens staan. We hebben daar de nacht doorgebracht en ik heb 7 stuivers uitgegeven.
Op het schilderij “De blokkade van Bommel 1574, is rechts Heerewaarden geschilderd met de kerk met twee torens.
